Liên kết
 
 
 
 
Đăng nhập
 
Tài khoản :
Mật khẩu :
 
 
 
Thôìng kê
 
 
 
 
Nội san nhà trường

Lí luận lưu thông tiền tệ của C.Mác với vấn đề lạm phát hiện nay

Tác giả : Th.s Lê Thu Hường - Gv Khoa Kinh tế
File đính kèm: Không có

Tăng giá đột biến năm 2007 và những tháng đầu năm 2008 là một biểu hiện của lạm phát gây ảnh hưởng không có lợi cho sự tăng trưởng và phát triển của nền kinh tế trong năm nay và có thể cả những năm tiếp theo. Nguyên nhân gây ra lạm phát thì có nhiều, trong đó có cả nguyên nhân khách quan và chủ quan, có cả nguyên nhân sâu xa và trực tiếp. Bài viết này xuất phát dưới góc độ cơ sở lí luận về quan hệ hàng hoá - tiền tệ để phân tích nguyên nhân sâu xa của vấn đề.
Trong phần 1, Quyển I và phần 3 Quyển II của bộ “Tư bản”, ở mỗi phần C.Mác đều đã dành hẳn một mục để nghiên cứu về lưu thông tiền tệ. Theo Mác thì việc xác định lượng tiền tệ cần thiết cho lưu thông là rất quan trọng, vì nó sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến sự vận hành của nền kinh tế. Ở Phần 3 Quyển II có tiêu đề  “Tái sản xuất và lưu thông của Tổng Tư bản xã hội” C.Mác đã đưa ra một luận điểm quan trọng rất cần để chúng ta tham khảo trong việc tìm ra nguyên nhân của lạm phát ở nước ta hiện nay, trên cơ sở đó có thể tìm ra những giải pháp khắc phục có hiệu quả hơn.
Theo Mác, trong một nền kinh tế xã hội hoá phải tính đến những công trình dài hạn. Bởi vì trong suốt thời gian xây dựng nó phải liên tục ứng tiền mua tư liệu sản xuất và trả lương cho công nhân nhưng không thu về được lượng hàng hoá đối ứng với lượng tiến đã ứng ra (vì mới chỉ tạo ra bán thành phẩm chưa phải là hàng hoá). Do đó, khối lượng tiền tệ lớn được ứng ra đó đã ở lại trong lưu thông. Điều này rất dễ dẫn đến sự rối loạn trên thị trường tiền tệ, một mặt là do sự chi phối của các nhà tư bản tài chính, mặt khác  là do sự mất cân đối trong việc phân bổ các nguồn lực đầu tư vào các công trình lớn. C.Mác viết: “Những công việc kinh doanh tương đối lớn có tính chất lâu dài hơn đòi hỏi phải ứng ra một số tư bản tiền tệ lớn hơn cho một khoảng thời gian lâu hơn. Do đó, trong những lĩnh vực như vậy thì sản xuất phụ thuộc vào những giới hạn mà nhà tư bản cá biệt chi phối được tư bản tiền tệ. Những giới hạn này bị phá vỡ bởi chế độ tín dụng, ví dụ các công ty cổ phần chẳng hạn. Vì vậy, những sự rối loạn trên thị trường tiền tệ sẽ làm cho những doanh nghiệp như vậy đình chỉ hoạt động, còn về phía mình thì chính những doanh nghiệp đó lại gây ra những sự rối loạn trên thị trường tiền tệ”1
Người còn luận giải thêm: “Những doanh nhgiệp này thu hút sức lao động và tư liệu sản xuất trong một thời gian khá lâu, nhưng trong suốt thời gian đó lại không cung cấp một sản phẩm nào dưới hình thái hiệu quả có ích cả”2
Để thấy rõ tác động của từng ngành sản xuất đối với thị trường tiền tệ, C.Mác so sánh đặc điểm khác nhau giữa hai ngành sản xuất “những công nhân làm việc trong ngành sản xuất có thời kỳ lao động tương đối ngắn và cung cấp trở lại bằng những sản phẩm khác, trong khi đó, những ngành sản xuất có thời kỳ lao động dài thì họ luôn luôn thấy sản phẩm trong một thời gian dài hơn trước khi họ cung cấp trở lại”.3
Như vậy, có thể thấy theo quan điểm của C.Mác những ngành có thời kỳ lao động ngắn thì không hoặc ít gây ra sự rối loạn trên thị trường tiền tệ, còn những ngành có thời kỳ lao động kéo dài thì do tính chất đặc thù của nó, có tác động rất lớn đến thị trường tiền tệ.
Tóm lại, đối với những công trình lớn, phải đầu tư nhiều vốn, thời gian thu hồi vốn chậm, khối lượng tiền tệ ở trong lưu thông nhiều, điều đó rất dễ dẫn tới tình trạng lạm phát. Một khi điều đó xảy ra - thị trường tiền tệ bị rối loạn - thì chính những doanh nghiệp đang thực hiện những công trình lớn đó sẽ gặp nhiều khó khăn, có khi phải ngừng hoạt động.
Để khắc phục tình trạng này, theo C.Mác thì: “cần phải quy định rõ quy mô theo đó những doanh nghiệp ấy có thể tiến hành được mà không làm hại tới những ngành sản xuất, thường xuyên hoặc nhiều lần trong năm, không chỉ thu hút sức lao động và tư liệu sản xuất mà còn cung cấp tư liệu sinh hoạt và tư liệu sản xuất nữa”.4
Vận dụng luận điểm trên đây của C.Mác, soi vào sự vận động của nền kinh tế nước ta, có thể thấy, việc xây dựng các công trình lớn, có thời gian thi công dài như: Nhà máy Thuỷ điện Sơn La, Nhà máy lọc dầu Dung Quất, Cầu Cần Thơ, việc mở rộng và xây dựng mới các Cảng biển, sân bay ở nhiều địa phương…có thể là một trong những nguyên nhân gây ảnh hưởng ít nhiều đến sự biến động trên thị trường tiền tệ nước ta trong thời gian vừa qua. Hay nói cách khác, nhiệm vụ xây dựng và phát triển kinh tế ở nước ta đang gặp phải một mâu thuẫn. Đó là mâu thuẫn giữa yêu cầu đầu tư xây dựng cơ bản về hệ thống kết cấu hạ tầng kỹ thuật cho quá trình CNH, HĐH đất nước và sự không ổn định của thị trường tiền tệ trong những giai đoạn nhất định do sự mất cân đối trong quan hệ hàng hoá tiền tệ. Vấn đề đặt ra hiện nay là làm thế nào vừa đảm bảo tiến độ xây dựng các công trình lớn phục vụ nhu cầu CNH,  HĐH đất nước vừa phải đảm bảo sự ổn định thị trường tiền tệ để phục vụ cho chính nhu cầu ấy.
Có thể nói tình hình lạm phát ở nước ta hiện nay xuất phát từ rất nhiều nguyên nhân khác nhau, có chủ quan lẫn khách quan trong đó có một nguyên nhân hết sức cơ bản có thể xem là nguyên nhân của mọi nguyên nhân là vấn đề cơ cấu kinh tế. Cụ thể ở đây là cơ cấu ngành trong mối quan hệ với cơ cấu đầu tư. Bởi vì, cơ cấu kinh tế là vấn đề có tính chiến lược và tác động lâu dài. Mọi trạng thái của nền kinh tế đều có nguyên nhân xuất phát từ kết quả của việc bố trí cơ cấu kinh tế này. Nếu chúng ta không quan tâm chú ý điều này thì khó có thể giải quyết một cách căn cơ, gốc rễ của vấn đề, hoặc ít nhất là vấn đề lạm phát nêu trên sẽ được giải quyết với hiệu quả không phải là tối ưu.
Tóm lại, luận điểm trên đây của C.Mác là hoàn toàn dựa trên cơ sở khoa học. Thiết nghĩ, đây là điểm gợi mở quan trọng cho các nhà quản lý vĩ mô về việc cân đối quy hoạch xây dựng các công trình lớn trong đầu tư xây dựng cơ bản ở nước ta trong những giai đoạn tiếp theo.

Chú thích:
(1), (2), (3), (4) C.Mác và Ph.Ăngghen, Toàn tập, tập 24, NXBCTQG, Hn, Tr524.

 

Các bài viết khác:
 
Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh
Thư viện trường
Bản quyền thuộc về Trường Chính Trị Nghệ An.
Địa chỉ: 121 - Lê Hồng Phong - TP.Vinh - Nghệ An
Điện thoại: 0383.842552; Fax: 0383.842552; Web: http://www.truongchinhtrina.gov.vn
Email: chinhtrina@gmail.com; admin@tct.nghean.gov.vn; tct@nghean.gov.vn